Διδυμοποίηση με τον Δήμο Αρχαγγέλου Ρόδου

Η ιδέα της Διδυμοποίησης  απασχόλησε το Συμβούλιο από τα πρώτα χρόνια της ίδρυσής του και τέθηκε σαν μακροπρόθεσμος στόχος.  Στο τέλος του 1995 όμως, κατά την επίσκεψη του τότε Υπουργού Υγείας της Ελλάδας, κ. Δημήτρη Κρεμμαστινού, στις Κοινότητες Πέρα Χωριού και Νήσου, για να παρακολουθήσει την διαδικασία της εθελοντικής αιμοδοσίας, σε συζήτηση που είχε με τον Πρόεδρο του Συμβουλίου κ.  Γιαννάκη Γεωργίου, για τις διδυμοποιήσεις, εισηγήθηκε όπως διερευνηθεί η δυνατότητα διδυμοποίησης με τη γενέτειρά του, τον Αρχάγγελο Ρόδου.

Από τότε άρχισαν οι ενέργειες, οι οποίες κατέληξαν στη διδυμοποίηση των Κοινοτήτων Πέρα Χωριού και Νήσου με το Δήμο Αρχαγγέλου Ρόδου, με τελετές που έγιναν η μεν πρώτη στις 17 Οκτωβρίου 1997 στο Πέρα Χωριό, η δε δεύτερη στις 24 Ιουλίου 1998 στον Αρχάγγελο.

Το σχετικό Πρωτόκολλο το οποίο υπογράφτηκε από τους Προέδρους των δυο Συμβουλίων Γιαννάκη Γεωργίου και Λούκα Κανάκη παρατίθεται πιο κάτω:

Διδυμοποίηση των κοινωτήτων Πέρα Χωρίου και Νήσου Λευκωσίας - Κύπρου και του Δήμου Αρχαγγέλου Ρόδου  - Ελλάδας

Για την προώθηση των αδελφικών δεσμών και της συνεργασίας μεταξύ των χωρών Κύπρου και Ελλάδας.

Το Συμβούλιο Βελτιώσεως Νήσου Πέρα Χωριού Λευκωσίας και ο Δήμος Αρχαγγέλου Ρόδου:

Αποσκοπώντας στην εδραίωση και περαιτέρω ανάπτυξη των αδελφικών δεσμών μεταξύ των κοινοτήτων Νήσου Πέρα Χωριού και Αρχαγγέλου, αποφασίζουν τα ακόλουθα:

  • Το συντονισμό των προσπαθειών στον αγώνα για δικαίωση της Κύπρου.
  • Τη συζήτηση θεμάτων που αφορούν την παγκόσμια ειρήνη και τον αγώνα για ύφεση και αφοπλισμό.                                                 
  • Την ανταλλαγή εμπειριών που απορρέουν από θετικά επιτεύγματα στην πορεία για κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη τους και χρήσιμων  πληροφοριών που αφορούν:
    • Προβλήματα των Κοινοτήτων και του θεσμού της Τοπικής  αυτοδιοίκησης,
    • Προβλήματα που προκύπτουν από τη μόλυνση του φυσικού περιβάλλοντος και μέτρα για την προστασία του,
    • Προβλήματα δημόσιας υγείας και εκπαίδευσης και μέτρα για τη διατήρηση και συντήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
  • Τη δημιουργία σχέσεων σε πνευματικό, καλλιτεχνικό και αθλητικό επίπεδο και την ανταλλαγή συγκεκριμένων προγραμμάτων όπως εκθέσεων ζωγραφικής, γλυπτικής, φωτογραφίας, παραστάσεων θεάτρου, χορευτικών και μουσικών συγκροτημάτων κτλ.
  • Την ανταλλαγή επισκέψεων προσωπικού των Κοινοτήτων, αποστολών και άλλων ομάδων εργασίας, ειδικών για να μεταφέρουν αμοιβαία εμπειρίες και να βοηθούνται αντίστοιχα.
  • Την καλύτερη γνωριμία του πληθυσμού των Κοινοτήτων με ανταλλαγές επισκέψεων αντιπροσωπευτικών ομάδων μαθητών, νέων, γυναικών κτλ.
  • Τα έξοδα του ταξιδιού αναλαμβάνονται από την Κοινότητα που πραγματοποιεί την επίσκεψη και τα έξοδα παραμονής θα καλύπτονται από την Κοινότητα που παρέχει την φιλοξενία.
  • Το περιεχόμενο του Πρωτοκόλλου αυτού ισχύει για αόριστο χρόνο και λήγει μόνο εάν ένα από τα συμβαλλόμενα μέρη ζητήσει εγγράφως τον τερματισμό της ισχύος του.

Το Πρωτόκολλο συντάχθηκε και υπογράφτηκε την 17ην Οκτωβρίου 1997 απο τον Πρόεδρο του Σ.Β.  Νήσου Πέρα Χωριού Γιαννάκη Γεωργίου και τον  Δήμαρχο Αρχαγγέλου Ρόδου Λουκά Κανάκη.

Η Διδυμοποίηση δεν παρέμεινε στα χαρτιά.  Οι δεσμοί μεταξύ των κατοίκων άρχισαν να γίνονται στενοί, φιλικοί και εγκάρδιοι και οι στόχοι της διδυμοποίησης άρχισαν ένας - ένας να εφαρμόζονται. Αντιπροσωπείες των κοινοτήτων άρχισαν να ανταλλάσσουν επισκέψεις. Το καλοκαίρι του 1998 η Κοινοτική Χορωδία πήρε μέρος στις εκδηλώσεις του Πολιτιστικού Συλλόγου “Αίθωνας” του Αρχάγγελου. Τα σχολεία επίσης άρχισαν να αλληλογραφούν τόσο σε επίπεδο Διεύθυνσης όσο και μαθητών.

Με απόφαση των δυο Συμβουλίων ανεγείρεται στο λόφο των Γερακαρκών, στο Πέρα Xωριο, ξωκλήσι αφιερωμένο στην Παναγία τη Tσαμπίκα, στην οποία είναι αφιερωμένες δυο εκκλησίες στον Aρχάγγελο Pόδου.  

Στις 11 Μαΐου 1999 έγιναν τα αποκαλυπτήρια αναμνηστικής πλάκας από τον Έπαρχο Λευκωσίας κ. Ανδρέα Παπαπολυβίου και την ίδια μέρα μετονομάστηκε μέρος της οδού Ανεξαρτησίας, στα όρια του Πέρα Χωριού και της Νήσου βόρεια των νέων κοινοτικών κτιρίων, σε οδό Αρχαγγέλου Ρόδου.

Αρχάγγελος Pόδου

Ο Αρχάγγελος είναι το μεγαλύτερο χωριό της Ρόδου με 6 περίπου χιλιάδες κατοίκους και βρίσκεται στην ανατολική πλευρά του νησιού. Ο Αρχάγγελος δημοποιήθηκε πολύ πρόσφατα, το 1993.  Πρόκειται για τον αρχαιοελληνικό δήμο Παντοραίων που ανήκε στο Κράτος της Ιαλυσίας.  Πολλά από τα τοπωνύμια όπως Χέλανδρος, Κάραβος, Ζαμβύκη, Ήρα, Δίας, Κέραμος θυμίζουν κλασική Ελλάδα. Οι Παντορείς ήταν κατασκευαστές πλοίων που ασχολούντο αλλά εξακολουθούν να ασχολούνται ακόμα με την κεραμοποιία.  Κεραμικά από τον ή (την) Αρχάγγελο χρησιμοποιήθηκαν κατά το κτίσιμο της Αγίας Σοφίας από τον Ιουστινιανό.

Η κωμόπολη παλαιότερα ήταν κτισμένη στα παράλια, κοντά στη περιοχή “Στεγνά“,  αλλά μετακινήθηκε στο εσωτερικό για να προστατευθεί ο πληθυσμός από τους πειρατές, οι οποίοι πάντοτε διάλεγαν πρώτο να κουρσέψουν τον Αρχάγγελο, γιατί ήταν πλούσιο χωριό.  Για να προστατευθούν οι Αρχαγγελιώτες από τους πειρατές, έκτισαν το 1455 μ.χ. το Κάστρο, το οποίο αργότερα καταστράφηκε από τις συχνές επιδρομές και μέχρι σήμερα δεν έχει αναστηλωθεί.

Ο Αρχάγγελος Μιχαήλ είναι ο Πολιούχος Άγιος της κωμόπολης - στη καρδιά της Κωμόπολης βρίσκεται Εκκλησία προς τιμή Του - και πολλοί έχουν για προσωπικό βοηθό τους και Προστάτη τους Άγιο τον Ταξιάρχη.  Ο Ναός κτίστηκε το 1845 και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι ο γυναικωνίτης, οι μεγάλες εικόνες αλλά και το επιβλητικό καμπαναριό, το οποίο βρίσκεται δίπλα από το Ναό.

Η Παναγία η Τσαμπίκα τιμάται ιδιαίτερα στον Αρχάγγελο και για τη χάρη της κτίστηκαν δυο εκκλησιές. Η Παναγία η Ψηλή ή η Κυρά, όπου είναι κτισμένο το μοναστήρι σε ύψος 326 μέτρων, σε ιερό λόφο με το κυπαρισσόδασος, που στα αρχαία χρόνια λατρευόταν η θεά του κυνηγίου, Αρτέμιδα.  Εκεί μπορεί κάποιος να πάει για να προσκυνήσει μόνο με τα πόδια, αφού ανεβεί 306 σκαλοπάτια!

Αποζημιώνεται όμως από το υπέροχο θέαμα που αντικρίζει με την καταγάλανη θάλασσα, τις παραδεισένιες ακρογιαλιές και τους καταπράσινους κάμ-πους αλλά και από το θρησκευτικό δέος που αισθάνεται, γονατίζοντας μπροστά στην εικόνα της Κυράς.  Η άλλη εκκλησία είναι η Παναγία η Τσαμπίκα, η Κάτω, που βρίσκεται κοντά στον εθνικό δρόμο, σε σημείο που στα αρχαία χρόνια ήταν κτισμένος ο Ναός της Αρτέμιδας. Η Παναγία η Τσα-μπίκα γιορτάζεται με μεγαλοπρέπεια στις 8 Σεπτεμβρίου, ημέρα της Γέννησης της Θεο-τόκου.

Η Ζαμβύκη είναι αρχαίο μουσικό όργανο αλλά και είδος καραβιού που κατασκεύαζαν στην αρχαία Παντορεία και που έμοιαζε με το λόφο που είναι κτισμένο το μικρό μοναστήρι της Κυράς. Από το όνομα αυτό κατά μια εκδοχή πήρε και το όνομά της η Τσαμπίκα. Όμως, εκτός από την εκδοχή αυτή, υπάρχει και η ακόλουθη παράδοση, η οποία συνδέει τον Αρχάγγελο με την Κύπρο:

Στα πιο παλιά χρόνια, μια εικόνα της Παναγίας του Κύκκου πέταξε και έφτασε μέχρι τον Αρχάγγελο, στο λόφο της Κυράς.  Η εικόνα τη νύκτα σπινθηροβολούσε (η λέξη σπίθα στην τοπολαλιά της Ρόδου λέγεται και τσάμπα) και οι Αρχαγγελιώτες αντελήφθησαν ότι πρόκειται για θαύμα και γι’ αυτό ονόμασαν την Παναγία “Τσαμπίκα”.

Όμως η παράδοση έχει συνέχεια, η οποία αξίζει να αναφερθεί:

Οι Κύπριοι, ακούγοντας ότι η εικόνα του Μοναστηριού του Κύκκου βρισκόταν στον Αρχάγγελο, πήραν το καράβι και πήγαν να τη φέρουν πίσω.  Μετά από καβγάδες και πολύ κόπο, κατάφεραν να την πάρουν πίσω αλλά ενώ το καράβι επέστρεφε στην Κύπρο, η εικόνα πέταξε και πάλι και έφθασε στο ίδιο σημείο του λόφου.  Οι Κύπριοι, όταν αυτό επαναλήφθηκε μερικές φορές, έκαψαν την εικόνα στην πίσω πλευρά, για να βεβαιωθούν ότι δεν πρόκειται για κομπίνα και όταν βεβαιώθηκαν ότι επρόκειτο για την ίδια εικόνα πίστεψαν στο θαύμα και επέστρεψαν στην Κύπρο χωρίς την εικόνα. Αμέσως μετά οι Αρχαγγελιώτες άρχισαν την ανέγερση του μοναστηριού.

Στον Αρχάγγελο, πολλοί από τους κατοίκους και των δυο φύλων έχουν για μικρό όνομα το “Τσαμπίκος“ ή “Τσαμπίκα”, γι’ αυτό όπου απαντηθούν τα ονόματα αυτά είναι σχεδόν σίγουρο ότι πρόκειται για Αρχαγγελιώτες.

O Αίθωνας στη μυθολογία ήταν το κατάλευκο άλογο, το ομορφότερο από τα δέκα που έσερναν κατά τη διάρκεια της ημέρας το Θεό Ήλιο. Eίναι ίσως η ομορφότερη περιοχή του Αρχαγγέλου, αφού τη χαρακτηρίζει το βαθύ πράσινο από τις πολλές πορτοκαλιές και τα άλλα δένδρα και τα τρεχούμενα νερά.  Όλη η περιοχή λούζεται στο λαμπερό φως του ήλιου. Ο Αίθωνας βρίσκεται στα μισά της διαδρομής προς τη Μαλώνα, που μαζί με τη Mάσσαρη αποτελούν ενιαίο Δήμο με τον Aρχάγγελο, όπως προνοούσε το σχέδιο «Kαποδίστριας».

Στον Αίθωνα, όπου υπήρχαν ιερά για πολλούς θεούς και τα σημαντικότερα για το θεό Ήλιο, νιώθεις ότι είναι πάντα άνοιξη.  Με το όνομα Αίθωνας υπάρχει και λειτουργεί πολιτιστικός Σύλλογος με αρκετή δράση στα πολιτιστικά πράγματα του Αρχαγγέλου.

Οι Eφτά Πηγές είναι από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της Ρόδου, όπου μπορεί κάποιος να ξεκουραστεί και να γευματίσει με τα υπέροχα παραδοσιακά μαγειρεμένα φαγητά. Βρίσκεται στην επικράτεια του Αρχάγγελου.  Στις Eφτά Πηγές ζουν και κυκλοφορούν ελεύθερα παγώνια.  Ελεύθερα κυκλοφορούν επίσης - όπως και σε όλη την υπόλοιπη Ρόδο - κατσίκια.

Η σημερινή κωμόπολη του Αρχαγγέλου συνδυάζει το σύγχρονο με το παραδοσιακό και μπορείς με άνεση να περπατήσεις στα όμορφα δρομάκια του παλιού χωριού και να μιλήσεις εγκάρδια με τους κατοίκους.

Χαρακτηριστική είναι η ενδυμασία, ιδίως των πιο ηλικιωμένων γυναικών, οι οποίες είναι ντυμένες με τις παραδοσιακές στολές τους.  Μπορεί κάποιος, αν επιθυμεί, να διακινηθεί στους πλατιούς δρόμους με τα εμπορικά καταστήματα, την αγορά και τα μικρά εστιατόρια, τα καφενεία, τις καφετέριες, τις ταβέρνες κτλ.

Η φιλοξενία, η νοικοκυροσύνη, η προοδευτικότητα, η παλικαριά, είναι στοιχεία που μπορεί εύκολα κάποιος να ξεχωρίσει ως χαρακτηριστικά των Αρχαγγελιωτών.  Τα παραδοσιακά σπίτια, πάντοτε άσπρα και καθαρά, αποτελούνται συνήθως από ένα μεγάλο δωμάτιο με μια μεγάλη καμάρα στη μέση, και τους τοίχους γεμάτους από κεραμικά και πιάτα πολλών χρόνων.

Μέσα υπάρχει ο κοιτώνας, ο σουφάς, - υπερυψωμένο μέρος του πατώματος, το οποίο στρώνεται με ταπέτο και χρησιμοποιείται για καθιστικό - αλλά και όλα τα κυριότερα έπιπλα και χρειώδη της νοικοκυράς, όπως τα ερμάρια, το τετράγωνο τραπέζι, τα πιθάρια κτλ.

Στον Αρχάγγελο πολλοί κάτοικοι ασχολούνται με τη γεωργία, μια και η γη είναι εύφορη και υπάρχει επάρκεια νερού. Υπάρχουν πολλές ελιές, συκιές και άλλα οπωροφόρα δένδρα.

 

Δημοτική Ενότητα Αρχάγγελος Ρόδου

 

Ημερολόγιο Εκδηλώσεων